‘Schande dat hier de Voedselbank nodig is’
De inflatie is op het hoogste niveau sinds meer dan veertig jaar. En dat merken we vooral in de supermarkt. Hoe kunnen we nog een beetje leuk – lees voordelig – boodschappen doen? Harm-Jan Jansen (52) uit Deventer richtte de Facebookgroep De arme kant van Nederland op waar deze doelgroep tips, nieuws of recepten kan delen. ,,Mensen redden het gewoon niet meer.”
We moeten wat socialer gaan denken met z’n allen. En elkaar wat meer gunnen.
Harm Jan Jansen
Jansen is ervaringsdeskundige. Hij krijgt een Wajong-uitkering en houdt na aftrek van zijn vaste lasten iets meer dan 250 euro per maand over om boodschappen van te doen. Naar eigen zeggen redt hij het daar mee, maar veel van de ruim 750 leden van De arme kant van Nederland niet. ,,Ik hoor schrijnende verhalen. De armoede neemt steeds verder toe.”
De arme kant van Nederland begon elf jaar geleden als fysieke ontmoetingsplek in Deventer, maar ging na twee jaar door als een online platform. Er is een grote behoefte aan, merkt Jansen. ,,Mensen kunnen er nieuwsberichten plaatsen. Veel armen kunnen geen krantenabonnement betalen en dan is dit toch een stukje nieuwsvoorziening. Het wordt ook gebruikt als uitlaatklep. Mensen praten met elkaar en voelen zich zo gehoord. Daarnaast is het ook heel praktisch. Aanbiedingen of recepten voor betaalbare maaltijden worden gedeeld, of andere tips.”
Door zuurstoftekort bij zijn geboorte heeft Jansen lichte lichamelijke beperkingen, zoals spasmen. Daarmee is het onmogelijk te werken, Jansen moet rondkomen met een Wajong-uitkering. ,,Die is hoger dan de bijstand, dus veel mensen moeten het met nog minder doen. Ik ga voor boodschappen eigenlijk altijd naar de goedkopere supermarkten. Verder zet ik de tering naar de nering. Veel extra’s zit er gewoon niet in. Vroeger kon ik voor minder dan 50 euro per week boodschappen doen, inmiddels betaal ik meer dan 60 euro. Je houdt gewoon niks over voor leuke dingen. Je ziet ook dat armen daardoor een beperkter sociaal leven hebben.”
De reden én de oplossing voor het armoedevraagstuk ziet Jansen bij de politiek. Door marktwerking in onder meer de zorg en het sociale domein staat niet meer de mens voorop, maar de winst. Dat gaat altijd ten koste van de zwakkeren, weet Jansen. ,,Er wordt steeds verder bezuinigd en de prijzen blijven maar stijgen. De banken en de supermarkten hebben miljardenwinsten en de armen blijven nog berooider achter. We moeten terug naar het concept dat de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen. Dat zijn gewoon politieke keuzes.”
,,Met het samengaan van GroenLinks en de Partij van de Arbeid zie ik voor het eerst dat de bereidheid er is daar iets aan te doen. Het is toch een schande dat in een rijk land als Nederland de Voedselbank bestaat. En het is ook een schande dat een vrouw wordt aangepakt die van haar moeder boodschappen toegestopt krijgt omdat ze niet kan rondkomen van haar uitkering, terwijl belastingontduiking door rijken op grote schaal door de vingers wordt gezien.”
Helemaal cynisch is Jansen gelukkig nog niet. Daarvoor ziet hij te veel mooie initiatieven om zich heen. Bijvoorbeeld Stichting Rechtop in Deventer of het Zelfregiecentrum Deventer. ,,We moeten wat socialer gaan denken met z’n allen. Mensen lijken elkaar niks te gunnen. Zeker als je het goed hebt, is het lastig daar iets van op te geven voor een ander.” Stentor 22 aug 2023